GAZİANTEP’TE KAHVE KEYFİ

 

 

Gaziantep’de çok gelişmiş bir kahve kültürü var. Menengiç kahvesi ise en meşhuru. Yabani fıstıkların güneş ışığında kurutularak öğütülerek, keçi veya inek sütü ve şeker ile pişirildiği yumuşak içimli bir kahve. Aslında tadı şekerli sütlü Türk kahvesi tadında. Çok lezzetli ancak tam bir kalori bombası. Sabah yediklerinizi sindirmek isterseniz zahter çayı veya Türk kahvesi içip, memengiç kahvesini öğleden sonraya bırakın derim. Zahter çayı bir çeşit yaban kekiği olan zahter otunun kaynatılması ile yapılan bir çayı ve çok ferahlatıcı.

 

Eski çarşı içinde, Buğday Hanı yanında tarihi Tahmis Kahvesi’nde kahvenizi veya zahter çayınızı yudumak için en doğru adres.

 

1635-38 yılında Türkmen Ağası ve Sancak Beyi Mustafa Ağa Bin Yusuf tarafından Tekke’ye gelir getirilmesi için yaptırılmış. 1901 ve 1903 yıllarında iki büyük yangın geçirmiş. Mevlevihane’de postnişlik yapan Feyzullahoğlu Şeyh Münip Efendi, yangından hasar gören Tahmis Kahvesi ve 33 dükkânı yeniden yaptırmış. Bir rivayete göre 4. Murat Bağdat seferi sırasında burada dinlenmiş ve dibek kahvesi içmiş.

Tahmis eskiden bilek gücüyle kahve dövülen dibek taşına denirmiş. Dövülmemiş kahveyi tiryakilere sunamazmışsınız. Bu tarihi mekanda ismi de buradan alıyor. Tahmis kahvehanesi ne sohbetlere ne hikayelere şahitlik yapmış. Efendiler siyasi ve ekonomik sohbetlerini burada yapmış, halk hikâyeleri burada anlatılmış, şairler şiirlerini burada okumuş. Duvarların dili olsa da tarihe yaptığı tanıklığı. 16.yy’dan kalma bir geleneği günümüze taşıyan Tahmis Kahvesi gerçek bir kültür mirası.

 

Tarih fiziksel dokusuna işlemiş resmen Tahmis Kahvesinin. Yüksek ahşap tavanlı, asma katlı, renkli camlı mekan, Atatürk’ün resmi, Atatürk’ün Gaziantep Bey mahallesine kayıtlı nüfus cüzdanının fotoğrafı, müdavimlerinin nargile tüttürülürken çekilmiş eski fotoğrafları, antikalar ve avizeler ile süslenmiş. Tahmis, müdavimi yaşlı amcalarının yanı sıra gençleri ve turistleri ağırlarken, sürekli çalan ve söyleyen cümbüşçülerin şarkıları tarihi iç mekanda gün boyu yankılanıyor. Sanki bir gündüz meyhanesinde kahve içiyorsunuz gibi hissediyorsunuz.

 

Kahveci Sedder’in tarihi Gümrük Han’daki dükkanı ise‘dibek’ kahvesi için ideal bir mola yeri. Sedder Bey’in ‘çift renk, çift tat’ sloganı ile ünlenmiş Osmanlı dibek kahvesi, gerçekten de sanki fincan ikiye bölünmüş gibi yarısı açık yarısı koyu kahve renkli. Dibek kahvesi aslında bir kahve pişirme şekli değil, kahve öğütme yöntemi. Eskiden kavrulan kahve yuvarlak, içi çukur taş ya da tahtadan yapılan bir anlamda havan’a benzeyen dibek isimli büyük kaplara konur ve bir tokmakla ince hale gelene kadar ezilir ve Türk kahvesi gibi pişirilirmiş. Koyu kıvamlı olan Dibek kahvesi’ni çift renkli olarak yapan tek yer Gaziantep’teki Seddar Bey Kahvehanesi, sır gibi sakladıkları çift renkli, çift tatlı kahvelerinin tarifine patent bile almışlar. Gerçekten de fincanınızda açık ve koyu kahverenginde köpükle gelen kahvenin yarısı yumuşak içimli, diğer yarısı da sert içimli.

 

Başka bir orjinal kahve adresi Bey Mahallesindeki Papirus Kahve. Great Expectations filmini izlediyseniz oradaki malikane ve bahçesini hatırlarsınız. Duvar boyaları aşınmış, ahşaplarının bir kısmı sökülmüş tarihi konağın bahçesi özgürce büyüyen sarmaşıklar, bitkiler ve ağaçlar ile orman gibi olmuştur. Ancak içeride bir cevher yatar. İşte eski bir Ermeni köşkü olan Papirus kahve’nin bulunduğu konak aynen böyle bir yer, kapından kafanızı uzattığınızda vahşi bir bahçe ve iki katlı eski bir bina görüyorsunuz. Ancak merdivenlerden üst kata çıktığınızda muhteşem bir ahşap işçiliğine sahip kapıları ve pencereleri, orjinal tavan süslemeleri ve freskleri olan, ortada eskiden kalma antika sandalye, koltuk ve dikişi makinası ile terk edilmiş hissi uyandıran film seti gibi bir yer. Odaları güzelce dolaşıp bol bol fotoğraf çektikten sonra bahçede sarmaşıkların altında menengiç kahvenizi yudumlayabilirsiniz.

 

Şehirden ayrılmadan önce son menengiç kahvenizi veya sakızlı Türk kahvenizi Avrupa Birliği desteği ile restore edilmiş tarihi bir miras olan Kır Kahvesinde için.

 

.

 

 

.

YOLCULUKTERAPİSİ GAZİANTEP YAZILARI

 

 

Zeynep Atılgan Boneval